 |
| तस्बिरः एआईबाट बनाइएको |
भूकम्पको धक्का कास्कीका ग्रामीण भेगका साथै आसपासका छिमेकी जिल्लाहरूमा समेत महसुस गरिएको थियो। बिहानको समयमा अचानक कम्पन भएपछि केही बेर स्थानीय बासिन्दाहरू त्रसित बनेका थिए। यो सामान्य तीव्रताको भूकम्प भएकाले अहिलेसम्म कुनै पनि भौतिक वा मानवीय क्षतिको विवरण भने प्राप्त भएको छैन।
भूकम्प कसरी जान्छ? (भौगर्भिक कारण)
भूकम्प भनेको पृथ्वीको बाहिरी सतह वा भौगर्भिक बनावटमा अचानक आउने कम्पन वा हलचल हो। वैज्ञानिक दृष्टिकोणअनुसार पृथ्वीको बाहिरी तह (क्रस्ट) ठूला-ठूला चाक्लाहरू अर्थात् 'टेक्टोनिक प्लेट' हरूमा विभाजित छ। यी प्लेटहरू पृथ्वीको भित्री भागमा रहेको अत्यधिक ताप र चापका कारण निरन्तर रूपमा सूक्ष्म गतिमा चलायमान भइरहन्छन्।
- शक्ति सञ्चित हुनु: जब यी भौगर्भिक प्लेटहरू एक-आपसमा घस्रन्छन्, ठोक्किन्छन् वा एक-अर्काको मुनि घुस्छन्, तब तिनको जोडिएको भाग (दरार वा फ्र्याक्चर) मा अत्यधिक शक्ति सञ्चित हुँदै जान्छ।
- चट्टान फुट्नु वा सर्ने काम: लामो समयसम्म जम्मा भएको यो शक्तिलाई भौगर्भिक चट्टानहरूले थेग्न नसक्ने अवस्था आएपछि चट्टानहरू अचानक फुट्छन् वा खुस्कन्छन्।
- तरङ्ग फैलिनु: चट्टान फुट्दा निस्किएको त्यो अपार ऊर्जा तरङ्ग (सेस्मिक वेभ) को रूपमा चारैतिर फैलिन्छ, जसले गर्दा भूपटल काँप्छ र जमिनमा भूकम्पको धक्का महसुस हुन्छ।
नेपालको सन्दर्भमा, भारतीय प्लेट निरन्तर उत्तरतर्फ सरेर तिब्बती (युरेसियन) प्लेटसँग जुधिरहेकाले हिमाली क्षेत्रमा शक्ति सञ्चित भइरहन्छ। यसै कारण नेपाल भूकम्पीय दृष्टिले अत्यधिक जोखिमयुक्त क्षेत्र मानिन्छ। यस्ता साना-तिना कम्पनहरूले भूगर्भभित्र सञ्चित शक्तिलाई बिस्तारै बाहिर निकाल्न मद्दत गर्ने भूगर्भविद्हरूको भनाइ छ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्